LÀM GÌ KHI CẢM XÚC BÊN TRONG BẠN NGÀY CÀNG HỖN LOẠN?
Có bao giờ bạn nhận thấy mình đang có rất nhiều cảm xúc cùng một lúc?
– Bạn hào hứng trước một cơ hội mới, nhưng đồng thời lại lo rằng mình không đủ khả năng.
– Bạn vui vì vừa đạt được một thành tựu mới, nhưng vẫn có chút thất vọng và tự trách vì những điều mình chưa làm được.
Chúng ta đang sống trong một thời đại có quá nhiều thứ thay đổi cùng lúc. Công nghệ và AI liên tục thay đổi cách chúng ta làm việc, thị trường lao động biến động, trong khi những áp lực về tài chính, sức khỏe, các mối quan hệ và tương lai vẫn luôn hiện diện. Do đó, cảm xúc của con người cũng trở nên phức tạp hơn.
Theo Josh Freedman, CEO Six Seconds, tổ chức nghiên cứu về EQ lâu đời trên thế giới, đây là hiện tượng “cảm xúc lẫn lộn” (mixed-emotions).
Đặc biệt, trong bài viết của mình, tác giả nhấn mạnh trạng thái này không phải là sự hỗn loạn cần loại bỏ, mà là thông tin cần được nghiêm túc lắng nghe.
Tưởng tượng cảm xúc như một tảng băng. Những gì bạn gọi tên được, như “mình đang thấy lo lắng, khó chịu” chỉ là phần nổi.
Bên dưới những cảm xúc ấy có thể còn là một nhu cầu chưa được đáp ứng: nhu cầu an toàn, được thuộc về, được công nhận, được tự chủ, được phát triển hay tìm thấy ý nghĩa.
Ví dụ, trước một cơ hội mới, bạn có thể vừa hào hứng vì muốn phát triển, vừa lo lắng vì cần sự an toàn, vừa gấp gáp vì sợ bỏ lỡ.
Vậy nên, khi cảm xúc trở nên lẫn lộn, đừng vội tìm cách loại bỏ nó. Hãy thử 3 bước được CEO Six Seconds gợi ý dưới đây để giải mã những thông điệp mà cảm xúc đang gửi đến bạn:
- Nhận biết (Notice)
Trước khi cố gắng giải quyết cảm xúc, hãy dừng lại và quan sát.
– Cơ thể bạn đang phản ứng như thế nào?
– Tim đập nhanh? Bụng khó chịu? Người nóng lên? Hay bạn cảm thấy bồn chồn, nặng nề, trống rỗng?
Đưa sự chú ý về cơ thể giúp bạn thoát khỏi vòng xoáy suy nghĩ và nhận biết điều gì đang thực sự diễn ra bên trong mình.
- Gọi tên (Name)
Đừng chỉ nói: “Mình đang rất rối.”
Hãy thử tách cảm xúc đó ra:
– “Mình đang thấy lo lắng.”
– “Mình đang thất vọng.”
– “Mình cũng đang háo hức.”
– “Mình sợ mất sự ổn định.”
– “Mình muốn được thử sức.”
Có thể bạn không tìm được từ chính xác ngay lập tức. Thay vào đó, bạn có thể tìm 1 hình ảnh hay ẩn dụ như: “Cảm giác này giống như một nút thắt trong lòng.”
Việc gọi tên giúp chúng ta nhìn rõ hơn những gì đang diễn ra, thay vì để tất cả cảm xúc hòa thành một khối hỗn độn.
- Tìm hướng đi (Navigate)
Sau khi nhận diện và gọi tên cảm xúc, hãy tự hỏi: “Nếu cảm xúc này đang muốn báo hiệu với mình điều gì, nó đang chỉ về đâu?”
– Sự lo lắng có thể đang nhắc bạn cần chuẩn bị kỹ hơn.
– Sự tức giận có thể đang cho thấy một ranh giới của bạn đã bị vượt qua.
– Nỗi buồn có thể đang nói rằng một điều gì đó rất quan trọng với bạn đã thay đổi.
– Sự hào hứng có thể đang cho thấy bạn thật sự mong muốn được phát triển.
Khi nhìn cảm xúc như một người đưa tin thay vì một vấn đề cần giải quyết, bạn sẽ bắt đầu hiểu mình theo một cách khác.
Cảm xúc không phải là vấn đề cần loại bỏ. Mỗi cảm xúc đều mang theo một thông điệp. Điều quan trọng là bạn có đủ bình tĩnh để lắng nghe và hiểu thông điệp ấy hay không.
